Home / Văn THPT / Văn lớp 10 / Phân tích đoạn trích “Trao Duyên”- Văn 10

Phân tích đoạn trích “Trao Duyên”- Văn 10

Loading...

Đề bài: Em hãy phân tích đoạn trích Trao Duyên

Ta như thấy được rằng ở nhân vật Thúy Kiều được là một hình tượng ám ảnh nhưng lại độc đáo, phức tạp về tâm lý đã được Nguyễn Du khai thác triệt để. Là một người giàu cảm xúc, khi yêu Kim Trọng người ta cứ nghĩ đây là một thiên diễm tình như do hoàn cảnh Kiều đã chọn chữ hiếu. Và đành trao duyên của mình cho người em gái Thúy Vân. Có thể thấy được chính đoạn “Trao duyên” trong “Truyện Kiều” rất cảm động. Và dường như đây cũng chính là cảnh tượng đau lòng chưa từng thấy trong nền văn học nhân loại.

Khi mà dựa vào cốt truyện của Thanh Tâm Tài Nhân, Nguyễn Du thật sáng tạo đã dựng lại chi tiết trao duyên thật sống động có một không hai. Đó là khi mà “Thúy Vân chợt tỉnh giấc xuân” thì cũng như đã thấy chị mình đang thổn thức giữa đêm khuya. Vân ghé đến ân cần hỏi han. Thúy Kiều lúc này đây như thật là khó nói, nhưng “để lòng thì phụ tấm lòng với ai”. Thương cha, nàng Kiều như đã đau khổ chấp nhận bán mình, thương người tình, nàng đành cậy em:

“Cậy em, em có chịu lời,

Ngồi lên cho chị lạy rồi sẽ thưa,

Giữa đường đứt gánh tương tư,

Keo loan chắp mối tơ thừa mặc, em’’.

Nguyễn Du đã thật khôn khéo và tinh tế khi đã chọn từ “cậy”, tuyệt vời chính xác. Từ “cậy” dường như cũng đã hàm chứa niềm tin mà người được nhờ không thể thoái thác được. Dường như lại thêm một cử chỉ thiêng liêng là “lạy”. Xưa nay ta chưa thấy chị lại lạy sống em bao giờ. Mà lạy nhờ chỉ để trao duyên. Ta như thấy được chính mối tình với chàng Kim sâu nặng biết chừng nào, thiêng liêng biết chừng nào phải không? Và trong nước mắt, giữa đêm khuya, Thúy Kiều đã kể lể sự tình cho cô em nghe biết bao nhiêu cơ sự:

phan tich doan trich tro duyen

“Kể từ khi gặp chàng Kim

Khi ngày quạt ước, khi đêm chén thề

Sự đâu sóng gió bất kì

Hiếu tình khôn lẽ hai bề vẹn hai”.

Thúy Kiều cũng như đã bộc bạch kể nhanh những sự kiện mà Thúy Vân cũng đã chứng kiến. Có thể nói rằng chuyện gặp chàng Kim trong buổi chiều thanh minh Chuyện thề nguyền hẹn ước với Kim Trọng. Và có cả những chuyện sóng gió của gia đình. Nhưng ta như thấy được rằng cũng chỉ có một chi tiết mà một người giản đơn như Thúy Vân không bao giờ biết được:

“Hữu tình khôn lẽ hai bề vẹn hai”.

Qua lời nhân vật Thúy Kiều, Nguyễn Du dường như đã đay nghiến cả một xã hội, Hiếu – tình là hai giá trị tinh thần không thể đặt lên bàn cân được. Đây, có thể nói là một xã hội bắt con người phải lựa chọn những giá trị không thể lựa chọn được thì xã hội đấy là một xã hội tàn bạo. Và nhân vật Thúy Kiều đã cay đắng lựa chọn chữ “hiếu”. Mà như ta đã thấy được chỉ có ba điều tồn tại: “Đức tin, hi vọng và tình yêu, tình yêu vĩ đại hơn cả”. Cho nên tất cả chúng ta đều như thấy được sự hi sinh chữ tình, nàng Kiều coi như không tồn tại trên cõi đời này nữa. Mỗi lời của nàng không phải là nước mắt mà là máu đang rỉ ra trong lòng.

“Ngày xuân em hãy còn dài

Xót tình máu mủ thay lời nước non

Chị dù thịt nát xương mòn

 Ngậm cười chín suối hãy còn thơm lây”.

Hai chị em Thúy Kiều, Thúy Vân như đều “xuân xanh xấp xỉ tới tuần cập kê” vậy mà nàng nói “ngày xuân em hãy còn dài” đau đớn biết chừng nào! Lời lẽ thiêng liêng của nàng là vì lo cho chính chàng Kim Trọng, mong sao cho chàng Kim có hạnh phúc trong tan vỡ. Ta dường như cũng đã thấy được chính trong đau khổ tuyệt vọng, nàng còn biết lo cho hạnh phúc của người khác. Điều này quả thật cũng chính là một cô gái có đức hi sinh lớn lao.

 “Chiếc vành với bức tờ mây

Duyên này thì giữ, vật này của chung”.

 

Ta như thấy được tình cảm dẫu sao vẫn còn trừu tượng, chứ nếu nói vè những kỉ vật của tình yêu thì cứ hiển nhiên hiện ra đó, cho nên ta như thấy được nhân vật Thúy Kiều trao “chiếc vành với bức tờ mây” cho em thì chính nàng cũng đau đớn đến tột độ. Qủa thực mỗi lời của nàng nặng như chì. Nàng Kiều trao duyên, trao kỉ vật cho em mà ta như thấy được nàng uất giận cuộc đời. Có thể thấy được cái xã hội bắt con người phải chung có cả những cái không thể chung được thì có đáng nguyền rủa không nữa. Ta như cũng xem đây chính là lời tố cáo vọng đến thấu trời của Nguyễn Du đối với xã hội đã chà đạp lên hạnh phúc của con người.

Thúy Kiều dường như trao duyên là coi như mình đã khuất. Nàng cũng đã căn dặn em giữ gìn ki vật và còn dặn em hãy thương lấy linh hồn vật vờ đau khổ của chị trên cõi đời đen bạc này:

“Mai sau dù có bao giờ,

Đốt lò hương ấy, so tơ phím nàv.

Trông ra ngọn cỏ lá cây,

Thấy hiu hiu gió thì hay chị về.

Hồn còn mang nặng lời thề,

Nát thân bồ liễu, đền nghì trúc mai”.

Thúy Kiều lúc này đây cũng như đã tưởng tượng nàng chỉ còn là bóng ma. Lời lẽ huyền hồ mà như những bóng ma nàng sẽ hiện lên trong hương trầm và âm nhạc. Hồn ma như vẫn còn mang nặng lời thề với chàng Kim Trọng, và cũng chính bởi vậy cho nên dẫu “thịt nát xương mòn” thì hồn nàng vẫn còn quanh quẩn với “ngọn cỏ lá cây”, với “hiu hiu gió…”. Ta dường như thấy được tình của người bạc mệnh vẫn còn làm chấn động cả vũ trụ.

Có lẽ rằng đau đớn đến tột cùng trước sự đổ vỡ của tình yêu, nàng quên rằng trước mặt rành là Thúy Vân mà than khóc với Kim Trọng mà rằng:

“Trăm nghìn gửi lạy tình quân,

Tơ duyên ngắn ngủi có ngần ấy thôi

Phận sao phận bạc như vôi!

Đã đành nước chảy hoa trôi lỡ làng”.

Ta dường như thấy được chính mỗi lời của nàng là một lời vận vào. Khi mà ta đứng trước nỗi đau xót này, nàng lúc này đây như cũng chỉ trách minh là “phận bạc”, và cũng chính là “hoa trôi”, những hình ảnh đó làm động lòng thương lên hết thảy chúng ta. Đối với Kim Trọng, thì chắc chắn nàng còn mặc cảm tội lỗi là chính nàng đã “phụ chàng”. Có lẽ rằng chính tâm lí mặc cảm tội lỗi cao thượng đó khiến nàng chết ngất trong tiếng kêu thương thấu trời xanh.

“Ôi Kim lang! Hỡi Kim lang!

Thôi thôi! Thiếp đã phụ chàng từ đây!”

Người đọc có thể thấy được đoạn “Trao duyên” trong “Truyện Kiều” là một khúc “đoạn trường” trong thiên “Đoạn trường tân thanh”. Và cũng chính với con mắt tinh đời, Nguyễn Du dường như cũng đã phát hiện thấy trong truyện của Thanh Tâm Tài Nhân đó chính là một tình tiết rất cảm động và bằng nghệ thuật tuyệt vời, ông đã dựng lại đoạn “Trao duyên” dường như cũng hết sức sâu sắc và độc đáo. Tác giả Nguyễn Du lúc này đây cũng đã đối lập hai tính cách của hai chị em một cách tài tình. Đó chính là con người của đời thường và con người của phi thường. Ta có thể thấy được trong sự kiện “sóng gió bất kì” này, Thúy Vân vô tư, hồn nhiên (cũng đừng vội chê trách Thúy Vân. Nhân vật này còn là một kho bí mật trong công trình nghệ thuật kiệt tác của đại thi hào Nguyễn Du mà chúng ta chưa kịp bàn ở đây), còn đối với nhân vật Thúy Kiều thì đau đớn. Nguyễn Du quả thực cũng đã công phu, dụng công miêu tả tâm lí, sự vận động nội tâm nhân vật, cũng có thể nói Nguyễn Du dường như cũng đã đạt đến phép biện chứng của tâm hồn.

Qua đoạn trích “Trao duyên” dường như chính chúng ta cũng cảm nhận được Thúy Kiều là một cô gái giàu tình cảm. Thúy Kiều còn là cô gái giàu đức hi sinh, có ý thức về tình yêu và cuộc sống. Và đó cũng chính là một nhân cách như vậy mà vừa chớm bước vào đời như một bông hoa mới nở đã bị sóng gió dập vùi tan tác. Nói như Mộng Liên Đường năm nào- chủ nhân của khúc đoạn trường này như có máu rỏ trên đầu ngọn bút của Nguyễn Du vậy.

 

Loading...
Content Protection by DMCA.com

Check Also

gioi thieu hoa hong

Giới thiệu về hoa hồng- Văn 8

Loading... Đề bài: Em hãy Giới thiệu về hoa hồng Hoa hồng xuất hiện trên …

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *