Home / Văn THCS / Văn lớp 9 / Phân tích nhân vật bé Thu trong “Chiếc lược ngà” – văn lớp 9

Phân tích nhân vật bé Thu trong “Chiếc lược ngà” – văn lớp 9

Loading...

Đề bài: Phân tích nhân vật bé Thu trong “Chiếc lược ngà” (Văn lớp 9).

Bài làm

“Chiếc lược ngà” là một truyện ngắn xuất sắc của Nguyễn Quang Sáng. Với cảm hứng viết về tình cảm cha con và nỗi đau trong chiến tranh, chuyện đã để lại cho người đọc những  rung động thấm thía. Đặc biệt là diễn biến tâm lí và tình cảm tính cách của bé Thu trong lần gặp cha cuối cùng khi ông trở về thăm nhà.

Ông Sáu xa nhà đi kháng chiến. Mãi đến khi con gái lên tám tuổi, ông mới có dịp về thăm nhà, thăm con. Bé Thu không nhận ra ba vì vết sẹo trên mặt làm ba em không giống với người ba trong bức ảnh mà em biết. Em đối xử với ba như người xa lạ. Đến khi Thu nhận ra, tình cha con thức dậy mãnh liệt trong em thì cũng là lúc ông Sáu phải lên đường trở về khu căn cứ. Ở khu căn cứ, người cha dồn hết tình cảm yêu quý, nhớ thương đứa con vào việc làm một chiếc lược bằng ngà voi để tặng con. Trong một trận càn, ông Sáu hi sinh. Trước lúc ra đi mãi mãi, ông đã kịp trao cây lược cho bạn nhờ chuyển cho con gái.

Qua nhân vật người kể chuyện – ông Ba đã tỏ ra rất am hiểu tâm lí trẻ con khi quan sát về bé Thu. Bé Thu độ tám tuổi, một ngoại hình giống như bao bé gái khác, không có gì thật nổi bật thời chiến tranh: tóc cắt ngang vai, quần đen, áo hoa đỏ,đang chơi trò chơi trên sân nhà. Khi xuất hiện một người xưng là cha, gọi mình là con, “nghe gọi, con bé giật mình, tròn mắt nhìn. Nó ngơ ngác, lạ lùng.” Về sau ta mới hiểu con bé đang quan sát người xưng là cha đó. Rồi mặt bé tái đi, vụt chạy và kêu thét gọi má. Lúc ấy, con bé chưa phân biệt, suy luận mà hành động theo cảm tính. Một khi bé Thu đã không nhận ba thì nhất thiết không thay đổi lập trường. Bởi trong suốt quãng thời gian tám năm cha đi xa đã xem đến thuộc lòng chân dung của ba chụp với má và khao khát được gặp ba. Nhưng vì bé nhận ra vết thẹo trên mặt người đàn ông xưng ba với nó, nó đã không nghĩ đó là ba của mình. Khi ngoại tâm sự với bé Thu, đặt câu hỏi có phải vì ba đi lâu nên con quên. Bé nói ba không giống cái hình ba chụp chung với má. Ngoại lí giải là do ba đi lâu, nom già hơn trong hình. Bé nói mặt ba con không có cái thẹo như thế. Người lớn đã bỏ qua chi tiết cái thẹo song bé Thu quan sát tháy, nghĩa là đã bao nhiêu lần ngắm ảnh ba, ba của Thu trong tấm hình đẹp hơn người thực, không có vết thẹo trên mặt. Chi tiết vết thẹo còn gắn với nỗi đau mà chiến tranh gây ra cho con người và cả tâm hồn trẻ thơ. Cũng vì thế mà những người cán bộ như ba của bé Thu phải ra trận chiến đấu để đem hòa bình.

phan-tich-nhan-vat-be-thu-trong-chiec-luoc-nga
Phân tích nhân vật bé Thu – “Chiếc lược ngà”

Những chi tiết kể chuyện nói đến cho thấy tính cách mạnh mẽ của bé Thu: trong ba ngày ngắn ngủi, bé Thu không kịp nhận ra ba mình. Tất cả sự việc đều diễn ra trong không gian gia đình, nhà bếp, mâm cơm. Không gian ấy lẽ ra phải đầm ấm, vui niềm vui xum họp gia đình, nhưng trái lại đầy đau đớn, cả với người ba và bé Thu. Bé không chịu gọi ba, mẹ bảo mời ba vô ăn cơm thì nói trống không “vô ăn cơm”. Nó nói với má “ con kêu rồi mà rồi mà người ta không nghe”. Khi cần chắt nước nồi cơm, nó cũng nói trống “chắt nước giùm cái”. Anh Sáu ngồi im chờ đợi một tiếng gọi ba nhưng nó không chịu thua cuộc: “nó lấy muôi tự múc ra từng muôi nước, vừa làm vừa lẩm bẩm điều gì không rõ”. Người kể chuyện nhận xét “ nó đáo để thật”. Đến bữa ăn, ba nó gắp cái trứng cá to vào bát, nó hất ra khiến cơm văng tung tóe. Anh Sáu bực mình không kìm nén đánh vào mông nó hét lên “sao cứng đầu quá vậy”, nó chỉ im lặng, cúi gầm xuống. Người cha đau đớn và sẽ ân hận suốt đời vì trong lúc giận dữ, đánh con. Còn cô bé, ngay khi đó đã đứng dậy rời mâm cơm bơi thuyền qua nhà bà ngoại, không về.

Không ai trách gì bé Thu, kể cả ba của bé. Mọi người hiểu là bé đã chịu thiệt thòi quá nhiều khi lớn lên thiếu vắng cha: một cô bé như thế sẽ háo hức mong chờ gặp cha. Nhưng vì sự hiểu nhầm nhỏ , nó không nhận người lạ là ba mình, nó như muốn chờ người cha thực sự của nó về. Nó không nhận ba là vì có vết thẹo nên không đẹp như trong bức ảnh mà vì đơn giản là trong tưởng tượng của nó, ba nó không có vết thẹo trên mặt. Đến lúc mọi thứ sáng tỏ, bé Thu đã có những tiếng thở dài. Tiếng thở dài thường chỉ xuất hiện ở người lớn khi có những lo lắng, trăn trở, nghĩ ngợi, khi thấy ở một đứa bé tám tuổi khiến ta se lòng. Trong những khoảnh khắc ấy, bé Thu đã khóc, đã hôn lên cả vết thẹo đó. Thu là một cô bé gan góc, bản lĩnh, cái gai nhọn từ cô bé.

Tình yêu ba trong Thu đã trỗi dậy mãnh liệt vào cái giây phút bất ngờ nhất, giây phút ông Sáu lên đường. Tiếng ba thét lên như tiếng xé lòng, xé tan sự im lặng và ruột gan mọi người, nghe tiếng thât xót xa”. Đó là tiếng ba mà nó cố đè ném trong bao nhiêu năm nay, tiếng ba như vỡ tung ra từ đáy lòng nó, nó vừa kêu vừa chạy xô tới, nhanh như một con sóc, nó chạy thót lên và dang hai tay ôm chặt lấy cổ ba”. Tình cảm con với ba được thể hiện một cách mãnh liệt, mạnh mẽ, cuống quýt, hối hả và có xen lẫn phần hối hận. Đó là những cảm xúc đã dồn nén từ lâu bỗng vỡ òa ra: “Ba bế nó lên. Nó hôn ba nó cùng khắp. Nó hôn tóc, hôn cổ, hôn vai và hôn cả vết thẹo dài ben má của ba nó nữa”. Bà con và người kể chuyện cũng như người đọc không thể kìm được nỗi xúc động như có ai đang nắm chặt tim mình bởi sự éo le của tình cha con ở đây. Lúc cha con nhận nhau lại cũng là lúc người ba phải ra đi. Sự níu kéo của đứa con càng khắc nhấn sự éo le của chiến tranh: “con bé hét lên, hai tay nó siết chặt lấy cổ, chắc nó nghĩ hai tay không giữ được ba nó, nó dang cả hai chân rồi câu chặt lấy ba nó và đôi vai nhỏ bé của nó “ run run”. Những nỗ lực của Thu không giữ được ba nó. Ông Sáu vẫn phải ra đi dù giây phút cha con nhận nhau thân mật ngắn ngủi. Những câu nói trong tiếng khóc, nó vừa muốn nói với ba thật nhiều điều nhưng lại muốn khóc thật đã để trút nỗi lòng vừa buồn tủi, vừa sung sướng. Sự chân thành của cảm xúc thẻ hiện qua các biến đổi tinh tế trong tiếng khóc của bé Thu,  góp phần tạo thành công cho tác phẩm.

Chứng kiến những biểu hiện tình cảm ấy trong cảnh ngộ cha con ông Sáu phải chia tay, có người không cầm được nước mắt và người kể chuyện thì cảm thấy như có bàn tay ai nắm lấy trái tim mình. Xuyên suốt đoạn trích, trong hai hoàn cảnh và hai cách ứng xử khác nhau nhưng thực chất chỉ là một tấm lòng yêu cha sắc son của bé Thu- một bé gái mới chỉ tám tuổi. Dẫu vậy, Thu trước sau vẫn là một cô bé ngây thơ, em đồng ý cho ba đo để mua một chiếc lược, món quà nhỏ mà bất cứ một bé gái nào cũng ao ước. Bắt đầu từ ch tiết này, chiếc lược ngà bước và câu chuyện, trở thành một chứng nhân âm thầm cho tình cha con thiêng liêng, bất tử.

Đoạn trích kết thúc trong ánh mắt thiết tha của anh Sáu trước lúc hy sinh nhờ bác Ba trao cây lược ngà cho Thu. Với bé Thu, cây lược nhỏ mang dòng chữ đầy yêu thương “Yêu nhớ tặng Thu con của ba” là kỉ vật chứa đựng tình thương, nỗi nhớ, hình bóng, tấm lòng người cha. Chiếc lược ngà đã động viên em thêm vững vàng trong cuộc chiến đấu. Khi bác Ba tình cờ gặp lại Thu và trao cây lược, thì cô bé bướng bỉnh ngày nào đã thở thành cô giao liên dũng cảm. Tiếp thêm sức mạnh, niềm tin cho cô là tình yêu ba, tình yêu đất nước.

Nhân vật bé Thu đã được khắc họa rất thành công trước hết vì bản thân tình cha con bao giờ cũng rất thiêng liêng, cao cả, lại được soi chiếu trong một cảnh ngộ đặc biệt, với một cốt truyện đầy éo le, thử thách của tình cảm cha con. Tiêu biểu cho tình cảm cha con tuyệt đẹp của người Việt Nam.

Loading...
Content Protection by DMCA.com

Check Also

ban-ve-ky-nang-song

Bàn về một kĩ năng sống – văn lớp 12

Loading... Đề bài: Bàn về một kĩ năng sống (Văn lớp 12). Bài làm Kĩ …

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *