Home / Văn THPT / Văn lớp 12 / Phân tích truyện ngắn “Vi hành” của Nguyễn Ái Quốc

Phân tích truyện ngắn “Vi hành” của Nguyễn Ái Quốc

Loading...

Đề bài: Phân tích truyện ngắn “Vi hành” của Nguyễn Ái Quốc

Bài làm

Đối với Nguyễn Ái Quốc – Hồ Chí Minh thì “văn hóa nghệ thuật cũng là một mặt trận”, cho nên dùng ngòi bút để chiến đấu cũng có sứ mệnh quan trọng không kém việc chiến đấu trực tiếp ngoài tiền tuyến. Bởi vậy mà Nguyễn Ái Quốc đã có không ít tác phẩm mang tính chiến đấu quyết liệt nhằm đả kích thực dân Pháp và bọn phong kiến tay sai. Nổi bật trong đó là truyện ngắn “Vi hành” được viết năm 1923 trên đất Pháp.

Truyện ngắn “Vi hành” của Nguyễn Ái Quốc được viết nhân dịp vua Khải Định sang Pháp tham dự cuộc đấu xảo thuộc địa ở Mác xây. Với việc đưa Khải Định sang Pháp, bọn thực dân đã lừa gạt nhân dân Pháp yêu chuộng hòa bình rằng tình hình ở Đông Dương rất ổn định và Pháp chính là “quốc mẫu” của An Nam. Để vạch rõ âm mưu đó, cùng với tác phẩm “Con rồng tre” và “Lời than vãn của bà Trưng Trắc”, Nguyễn Ái Quốc đã viết truyện ngắn “Vi hành” với giọng điệu trào phúng nhằm mỉa mai ông vua bù nhìn và lật tẩy trò lừa bịp của bọn thực dân.

Giọng điệu trào phúng, mỉa mai được tác giả gợi mở ngay từ đầu nhan đề tác phẩm. “Vi hành” là việc làm mà các vua chúa ngày xưa thường hay đóng giả dân thường đi quan sát tình hình dân chúng mà không cho ai biết. Để có cái nhìn khách quan thì các vua thường đi vi hành một cách bí mật, dùng tên giả, đi lại như dân thường chứ không phải võng lọng cờ hoa. Vậy mà ở đây, vua Khải Định lại là đi thưởng ngoạn, đi tới đâu huênh hoang danh tiếng tới đấy. Hơn nữa, đi không phải là xem dân tình thế thái ở đất nước mình ra sao mà là đi sang nước Pháp – đi theo các bọn cướp nước mình.

Như vậy, ngay nhan đề tác phẩm cũng đã gợi lên sự mỉa mai, châm biếm sâu cay. Nó cũng đã một phần hé lộ bản chất thối nát của một ông vua, một chế độ phong kiến suy tàn và cả một trò lựa bịp mị dân của bọn cướp nước.

phan-tich-truyen-ngan-vi-hanh
Phân tích truyện ngắn “Vi hành” của Nguyễn Ái Quốc – Văn lớp 12

Truyện ngắn “Vi hành” được khéo léo viết dưới dạng một bức thư gửi cho cô em gái. Với hình thức viết thư này, tác giả có thể tự do viết, thoải mái kể về những điều đã nghe, đã thấy. Do đó mà câu chuyện tạo được sức hấp dẫn và sự tin cậy đối với người đọc. Không những thế, việc mở đầu bằng câu chuyện của đôi trai gái người Pháp đã khiến cho câu chuyện về tên vua Khải Định trở nên khách quan và chân thực hơn.

Theo đó, câu chuyện được bắt đầu bằng việc đoi trai gái người Pháp nhầm lẫn tác giả là vua An Nam. Bởi lẽ, người Pháp rất khó phân biệt được sự khác nhau của người châu Á da vàng. Chính vì thế cho nên người Pháp khi gặp một người da vàng, mũi tẹt, mắt xếch thì đều tưởng đó là vua Khải Định

Thế nhưng chân dung của Khải Định – vua nước An Nam lại thật là khôi hài. Hắn có cái mũi tẹt, mắt xanh, da bủng, đầu đội nón như chụp đèn, ngón tay đeo đầy nhẫn và hạt cườm, đủ bộ lụa là. Hình dung ấy gợi lên cho người đọc về một kẻ cố ý khoe của lố lăng chứ chẳng hề đạo mạo, uy nghiêm mà một vị vua cần có. Không những thế, đôi trai gái còn so sánh vua Khải Định với ông vua trong những trò ở đấu xảo mà bình thường phải mất nghìn rưỡi phơ răng để xem: “Hôm nay chúng mình không mất tí tiền nào đâu mà được xem vua ngay bên cạnh”. Vậy mới biết trong mắt người Pháp, vua An Nam chỉ là một trò lố bịch không hơn không kém. Đó cũng chính là cái đích mà tác giả muốn hướng đến.

Mặc dù là một câu chuyện bịa, tình huống bịa nhưng bịa mà như thật. Nguyễn Ái Quốc đã khiến cho người đọc bị cuốn hút vào mạch truyện đó và câu chuyện cũng trở nên gần gũi, chân thực hơn. Qua câu chuyện ấy, chúng ta thấy hiện rõ lên một “đức vua” mặt mũi ngây ngô, điệu bộ lúng ta lúng túng, mũ áo thì lố lăng khiến cho ai trông thấy cũng phải phì cười. Chính vì thế mà trong mắt người Pháp thì vua Khải Định chỉ giống như một con rối mua vui trong những rạp xiếc mà thôi.

Với lối dẫn chuyện theo kiểu một bức thư, Nguyễn Ái Quốc đã kể cho “cô em gái”, cho người đọc một câu chuyện đầy hấp dẫn và sinh động nhưng không kém phần khách quan. Tác giả không chỉ khắc họa hình dung lỗ bịch của Khải Định mà còn vạch rõ tội ác của hắn đối với nhân dân ta, đất nước ta. Đó chính là việc chấp nhận cho thực dân Pháp đưa thuốc phiện và rượu vào nước ta tiêu thụ nhằm đầu độc nhân dân, đầu độc một đất nước vốn đã rất đói nghèo. Với hành động đó đã cho thấy một vua ích kỷ, chỉ quan tâm đến những lợi lộc mà mình được hưởng, còn chẳng lo nghĩ gì đến dân, đến nước.

Vừa kể chuyện chân thực với giọng điệu hài hước, tác giả cũng vừa bỳ tỏ sự mỉa mai, châm biếm sâu cay khiến cho người đọc vô cùng căm phẫn trước sự lố lăng và tội ác của một ông vua đáng khinh bỉ.

“Vi hành” là một truyện ngắn dưới dạng một bức thư nhưng nó đích thực là một thứ vũ khí giáng đòn đau đánh vào sự giả dối và lố bịch của vua phong kiến thối nát và bọn giả trá thực dân Pháp.

Loading...
Content Protection by DMCA.com

Check Also

Phân tích hình tượng cây xà nu trong truyện ngắn “Rừng xà nu”

Loading... Đề bài: Phân tích hình tượng cây xà nu trong truyện ngắn “Rừng xà …

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *